Statistiques
Blogspot            ancien site - cliquer ici / old website - click here            Poetrypoem

Arménien (25-30 - français / russe / arménien)

PDF
Imprimer
Envoyer

Athanase Vantchev De Thracy – poems
Translated into Armenian by Gagik Davtyan
25.

Apollonios de Tyane,
Nom qui fait battre mon cœur,
Le divin auteur du
Livre des secrets de la création
Et de
La Table d’Émeraude !

Quelle extatique profusion de merveilles :
Routes impalpables,
Heures d’or cachées,
Grande Horloge où
Poussent des fleurs bleues,
Divinatoire Astrologie,
Magie talismanique,
Théurgie de feu,
Bilocation, ubiquité !

Ô Apotelesmata,
L’été sera long
Sans les paroles
Du Maître de la lumière mystique !
Glose :
Apollonios de Tyane (né en 16 apr. J.-C. à Tyane en Cappadoce – mort en 97/98 à Éphèse) : philosophe néopythagoricien, prédicateur, thaumaturge. La Vie d’Apollonios de Tyane de Philostrate est la principale source d'informations le concernant. Il fut comparé à Jésus de Nazareth : Apollonios, Christ grec, Jésus, Christ juif… Il aurait eu des disciples et aurait fait des miracles. Il est l’auteur de deux ouvrages hélas perdus : Le Livre des secrets de lacréation et La Table d’Émeraude ! Ces livres furent traduits du grec en arabe par un chrétien de Naplouse, en Palestine, aux alentours du VIe siècle. Et c’est à partir de cette traduction que les nombreuse études et commentaires concernant ces œuvres parvinrent jusqu’à nous.
Apotelesma, apotelesmatis (pl. apotelesmata) : influence des astres sur la destinée humaine.

25.

Ապոլոն Թիանացի,
Անուն, որ ստիպում է սրտիս տրոփելու
ուրիշ ռիթմով,
Աստվածային հեղինակը
«Արարման գաղտնիքների»
Եվ «Զմրուխտե հեքիաթների»:

Շռայլ հրաշքների ինչպիսի հիացմունք.
Անշոշափելի ճանապարհներ,
Ոսկյա ժամացույցներ աներևույթ,
Հսկա ժամացույցներ, որոնցում ծաղկում են
Ծաղիկները կապույտ:
Աստվածային Աստղագիտություն,
Թալիսմանների մոգություն,
Կրակե ասստվածաբանություն,
Երկկենցաղություն, ամենագոյություն:

Օ, Ապոթոլեսմա,
Միստիկական լույսի վարպետի
Ամառն առանց խոսքի
Երկար պիտի լինի:

Ծանոթագրություն. Ապոլոն Թիանացի (16-97/98), հույն փիլիսոփա, քարոզիչ: Նրան համեմատել են Հիսուս Նազովրեցու հետ:

Ապոթոլեսմա – աստղերի ազդեցությունը մարդու ճակատագրի վրա:

26.

Ses plumes de soie couvertes de rosée,
L’espiègle petit passereau
Sautille tout joyeux
Dans la matinale allée des eucalyptus !

Quelle vie, quel feu brûlent
Dans son minuscule cœur ?

Lui, si frêle, si vif, si vulnérable,
Part inséparable,
Éclat céleste
De l’indivisible amour divin !

26.

Այս մետաքսե փետուրները ցողաթաթախ:
Չարաճճի մի ծիտ առավոտից
Թռչկոտում է զվարթ
Էվկալիպտի փարթամ զբոսայգում:

Տեր իմ աստված, ինչ կյանք, ինչ կրակ ես դրել
Պստիկ սրտում նրա:

Այդքան փխրուն, առույգ,
Եվ անպաշտպան այդպես,
Անկապտելի մասնիկ
Աստվածային սիրո:

27.

J’écoute le ruisselant poème de la neige,
La rhétorique verte des sapins,
Les vers qui parlent des champs célestes,
Les phrases bien gouvernées
Du gel qui révèle à la sève les mystères du froid !

Sur le canapé de velours rouge,
Arraché aux caresses de mes mains,
Repose
Matthew Gregory Lewis
Et sa véhémence paradoxale !
Glose :
Matthew Gregory Lewis (Londres 1775) – mort en mer en 1818) : romancier et dramaturge anglais, souvent désigné sous le nom du « moine » Lewis, en raison du succès de son magnifique roman gothique « Le Moine » (« The Monk »), publié en 1796.

27.

Ուշադիր լսում եմ պոեմը ձյուների,
Եղևնուն՝ զմրուխտե ճարտասան,
Պոեզիան երկնային անհունի,
Եվ սառցե շիթերից կաթկթող խոսքերը,
Որ գաղտնիքն են բացում ցրտերի:

Բազմոցին, կարմրավուն թավիշով ծածկըված,
Ձեռքերից իմ քնքուշ պոկվել ու
Ննջում է
Սըր Մէթյու Գրեգորի Լյուիսը,
Իր ճարտար խոսքերով տարիմաստ:

Ծանոթագրություն. Մեթյու Գրեգորի Լյուիս, Լոնդոն, (1775-1818), անգլիացի վիպասան և դրամատուրգ:

28.

Le pieux sieur Gilles de Gouberville
Gît sous une dalle affectueuse
De l'église du Mesnil-au-Val
Sans fastes ni apparat ostentatoire !

Il dort à présent
Dans les vertes prairies élyséennes,
Mais le bon chartrier
Garde amoureusement les pérennels écrits
Du valeureux gentilhomme campagnard !

Il n’est donc que de lire ses livres
Pour découvrir et admirer
La haute probité de son cœur,
L’éminente valeur de sa morale !

Ah ! Que de mort amasse dans son cœur
L’homme qui pense !

Glose :
Gilles Picot, sieur de Gouberville, du village Mesnil-au-Val et de Russy, né en 1521 et mort en 1578 : mémorialiste français. Gentilhomme normand, de petite mais ancienne noblesse, Gilles Picot est le fils aîné de Guillaume V Picot, seigneur de Gouberville et de Jeanne du Fou, fille de Guillaume du Fou.
Il est l’auteur d'un journal, dont les années 1549 à 1562 ont été conservées et dont le manuscrit original a été découvert dans le chartrier du château de Saint-Pierre-Église. Lorsqu´il commence son journal, le sire de Gouberville a environ trente ans. C´est un homme en pleine possession de ses moyens physiques, résistant, adroit, bien entraîné, sachant tenir une épée. Il tire à l´arbalète et au mousquet. Habile aux jeux d´adresse et de force, il se plaît à jouter avec ses amis. Il sait à l´occasion manier les outils de la ferme et conduire les lourds charrois. C´était un homme cultivé. Il lisait le latin et utilisait des caractères grecs pour transcrire des phrases françaises, quand il voulait noter dans son journal des faits que ses gens ne devaient pas lire.
Charroi (n.m.) : transport effectué par chariot ou par charrette.
Chartrier (n.m.) : ce terme désigne une collection de documents autrefois appelés chartres, mot devenu par dénaturation chartes, essentiellement conservée par les anciennes institutions féodales, seigneuriales et religieuses. Par extension, le mot « chartrier » s’applique aussi à la salle, coffre ou armoire réservés à la conservation de ces documents de valeur, qui servaient à prouver la légitimité d’une propriété foncière et les droits d’un prince ou d’un seigneur, d’une abbaye, d’un prieuré, d’un hôtel-Dieu, d’une cathédrale, d’une ville ou de toute autre institution d'importance.
Les chartriers civils contiennent principalement des cartulaires (recueil d’actes), des terriers (registre où sont consignés l'étendue et les revenus des terres), actes d'hommage, d'aveux et de dénombrement liés au régime féodal de la propriété foncière.
Pérennel, pérennelle (adj.) : terme littéraire – qui dure toujours, qui dure depuis très longtemps.

28.

Բարեպաշտ սըր Ժիլ դը Գուբերվիլը,
Հեռու հավակնոտ հովերից փառքի, հանգչում է այստեղ,
Եկեղեցու մեջ Մանիլ-օ Վալի.
Քարե անպաճույճ մի տախտակի տակ:

Նա Ելիսեյան դաշտերում կանաչ
Քնած է խաղաղ,
Բայց եկեղեցու դիվանապահը
Խնամքով պահում է անմահ տողերը
Գյուղական արի ազնվականի:

Բավական է լոկ գրքերը կարդալ
Զգալու համար և հիանալու
Մաքրությամբ սրտի,
Անբաղդատելի առաքինությամբ իր վարքուբարքի:

Ախ, ինչքան բարի անցավորներ է պահում իր սրտում
Մարդը մտածող:

Ծանոթագրություն. _ Ժիլ Պիկո (1521-1578), ֆրանսիացի հուշագիր, 1549-1562 թ.թ. իրադարձություններին նվիրված օրագրի հեղինակ, ում ձեռագիրը հայտնաբերվել է Սեն-Պիեռ-Էգլիզ մենաստանի դիվանատանը:

29.

Ô eudaimonia,
Avant de naître
L’âme sait !

Seigneur, le seul bien de l’âme
N’est-il pas de savoir ?

Le bien n’appartient-il pas
À l’essence de la vertu,
Cette pure, cette généreuse
Faveur des dieux ?

Telles sont les pensées
Qui errent dans mon esprit !

Autour de moi, des envolées d’oiseaux
Dansent et jouent, chantent et s’ébrouent,
Leur cœur insoumis débordant de joie
Sans soupçonner
Que Dieu est incompréhensible !

Ô grâce gothique de l’innocence !

Ô beauté au-delà de toute beauté !
Glose :
Eudaimonia : du grec εὐδαιμονία, « bonheur ». L’eudaimonia était pour Platon, comme pour la quasi-totalité des penseurs grecs, l’objectif de la vie humaine autant au niveau de l’individu que de la société civique.

29.

Օ, Էդեմոնիա,
Քո աշխարհ գալուց շատ ու շատ առաջ
Հոգին քեզ գիտի;

Եվ մի՞թե, Աստված, գիտելիքը չէ
Հոգու գլխավոր արժանիքը հենց:

Եվ բարությունը գլխավորը չէ՞
Որակների մեջ առաքինության,
Այդ մաքուր, շռայլ
Տիրոջ ընծայի:

Ահա մտքերն իմ գլխում թափառող:
Իսկ շուրջս ճախր է թևավորների:

Պարում են, ճխում,
Երգում, կռնչում,
Սրտերը նրանց, ցնծությամբ լեցուն,
Չեն պատկերացնում,
Որ Աստված վեր է պատկերացումից:

Օ, անմեղության գոթական ընծա:

Օ, գեղեցկություն, որ վեր է ամեն գեղեցկությունից:

Ծանոթագրություն. Էդեմոնիա – բառ, որով հույն հին փիլիսոփաները կոչել են երջանկությունը, որպես մարդկային կեցության նպատակ, ոչ միայն անհատի, այլև հասարակության կյանքում:

30.

Ami, écoute la forêt verte
Bruire, toute émue, dans les pages
De tes livres !
Écoute les clapotis de l’eau des ruisseaux
Couler dans les poèmes
Qu’ils contiennent !

Les étoiles et le soleil
Ouvrent les murs de ta chambre
Comme un missel
Qui exalte le bonheur !

Ami, écoute
Comme tous les éléments de l’univers
Connaissent et récitent
Les mêmes mots vivants que toi et moi !
Glose :
Missel (n.m.) : livre liturgique dans lequel on trouve tout le texte de la célébration de l'eucharistie (célébration du sacrifice du corps et du sang de Jésus-Christ présent sous les espèces du pain et du vin) : chants, lectures, prières et même des indications pour les gestes. Il en existe deux modèles : le missel d'autel, destiné à l'usage du célébrant, et le missel paroissien, plus petit,

30.

Դու, բարեկամս,
Ուշադիր լսիր գրքիդ էջերից ելնող աղմուկը
Կանաչ անտառի:
Եվ առվակների խոխոջը լսիր,
Որ թավալվում են
Բանաստեղծության քո տողերի մեջ:

Արևն, աստղերը
Բնակարանիդ պատերն են բացում,
Որպես ծիսարան,
Երգեր ձոնելով երջանկությանը :

Լսիր, բարեկամ,
Այս տիեզերքի տարրերը բոլոր անգիր են արել
Այն կենդանարար բառերը, որ մենք
Քեզ հետ միասին հորինենք պիտի :